بارون

بررس متن: زهرا درایتی

بررس تصویر:مینا محبی

13+

شعر بلندی درباره‌ی کودکی که به دنبال زهره می‌گردد تا فانوس راه‌اش باشد، همراه با امیدواری و تلاش برای رسیدن به هدف

نویسنده: احمد شاملو تصویرگر: ابراهیم حقیقی

بارون

13+

شعر بلندی درباره‌ی کودکی که به دنبال زهره می‌گردد تا فانوس راه‌اش باشد، همراه با امیدواری و تلاش برای رسیدن به هدف

نویسنده: احمد شاملو

تصویرگر: ابراهیم حقیقی

بررس متن: زهرا درایتی

سنجه‌ها
جهان کودکی و نوجوانی
محتوای آموزشی
الگوی شخصیتی
محتوای بومی و فرهنگی
ترس و خشونت
گفتار نامناسب
محتوای بزرگسالانه

برای نمایش توضیحات هر سنجه روی آن کلیک کنید

جهان کودکی و نوجوانی
نشان دادن تصویری واقعی از جامعه به کودکان و نوجوانان کمک می‌کند تا بهتر و واقع‌بینانه‌تر دنیای پیرامون خود را بشناسند. تجربه‌ی ناامیدی و سیاه دیدن جامعه، از تجربیاتی‌ست که ممکن است کودکان با ورود به دوره بلوغ خود و رسیدن به نوجوانی آن را تجربه کنند. شعر بارون علاوه بر همدردی با مخطب خود و درک شرایط ناامیدی و فقر، به او این امید را می‌دهد که با بیان‌گری و تلاش، می‌تواند شرایط را تغییر دهد.
محتوای آموزشی
الگوی شخصیتی
تلاش برای رسیدن به عدالت و ظلم‌ستیزی از موارد تلاش شعر بارون است. شاملو در طول تمام این شعر بلند قصد دارد مخاطب خود را با وضعیت اجتماعی و خفقانی که وجود دارد آشنا کند. فضایی که او نشان می‌دهد، فضایی تاریک است و همه حتی هاجر که در شب عروسی خود است، در ناامیدی به سر می‌برند. در همین حال نشان می‌دهد که راه نجات یافتن و تغییر شرایط بیان آن است که در کتاب این گونه بیان شده است: «خروسک قندی قندی/ چرا نوکتو می‌بندی؟/ آفتابو روشن‌اش کن/ فانوس راه من‌اش کن» درک شرایط اجتماعی و تلاش برای تأثیرگذاری و تغییر، سبب به وجود آمدن تفکری انتقادی در مخاطب می‌شود.
محتوای بومی و فرهنگی
آماده شدن هاجر برای جشن عروسی‌اش یکی از موارد رسوم و آیین ایرانیان است که برای آرایش عروس کارهایی از قبیل حنا گذاشتن، خال را سیاه کردن و ابرو برداشتن انجام می‌دهند. انتخاب واژگان و زبان روایت نیز می‌تواند یکی از موارد بومی و فرهنگی باشد چراکه بیان‌گر زبان گفتاری و فرهنگ عامیانه ایران است.
ترس و خشونت
گفتار نامناسب
محتوای بزرگسالانه
موقعیت عروسی هاجر که داستان حاضر شدن هاجر را نقل می‌کند و بیان خود هاجر، که منتظر رسیدن داماد است، می‌تواند از موارد بزرگ‌سالانه داستان باشد. مبارزه‌ی اجتماعی علیه تاریکی و بی‌عدالتی‌ها و مسائل سیاسی و اجتماعی ناخوشایند از عناصر دنیای بزرگسالان است و هرچند آشنا شدن نوجوانان با برخی مفاهیم اجتماعی می‌تواند پیش‌برنده باشد، اما در دنیای آنها جایگاه مشخصی ندارد.
آنچه والدین باید بدانند

داستان درباره‌ی کودکی است که به دنبال زهره می‌گردد تا او را فانوس و چراغ راه‌اش کند. کودک برای رسیدن به زهره، سفری را آغاز می‌کند و از موجودات مختلفی سراغ زهره را می‌گیرد. تمامی این موجودات نیز، عناصری از دنیای کودکان هستند. موضوع نمادین داستان، ظلم‌ستیزی و امیدواری برای برقراری عدالت است و به مخاطب خود این پیام را می‌دهد که رسیدن به عدالت، تنها از طریق تلاش برای آن اتفاق می‌افتد. شعر بلند بارون، بازسرایی یک ترانه عامیانه به قلم احمد شاملو است که در این بازنویسی مضمون و مفاهیم این شعر اندکی تغییر کرده است. گروه سنی مخاطب کتاب، ب است اما به نظر می‌رسد که مخاطبان دوازده سال به بالا که به تازگی وارد دوره نوجوانی و بلوغ خود شده و مفاهیم انتزاعی و اجتماعی را درک می‌کنند، بهتر بتوانند آن را درک کنند و وارد فضای داستانی آن شوند. موقعیت عروسی هاجر که منتظر رسیدن داماد است، می‌تواند از موارد بزرگسالانه داستان باشد. مبارزه‌ی اجتماعی علیه تاریکی و بی‌عدالتی‌ها و مسائل سیاسی و اجتماعی ناخوشایند از عناصر دنیای بزرگسالان است و هرچند آشنا شدن نوجوانان با برخی مفاهیم اجتماعی می‌تواند پیش‌برنده باشد، اما در دنیای آنها جایگاه مشخصی ندارد.

چکیده داستان

سیاهی همه جا را فرا گرفته است و نوری باید بیاید تا همه جا را روشن کند. کودکی به دنبال زهره می‌گردد تا آن را فانوس راه‌اش کند. کودک از لک‌لک، هاجر که در شب عروسی‌اش است و چندین مرد نشانی زهره را می‌گیرد و متوجه می‌شود زهره در گره مشت مردانی است که در خانه‌ای ساده و فقیرانه زندگی می‌کنند و با به پا خواستن آن‌ها همه چیز تغییر خواهد کرد.

کیفیت تصویر

این کتاب که نمونه‌ای از گنجینه‌ی ارزشمند تصویرگری کتاب کودک در دهه 50 شمسی است، در سال‌های 1357 و1379 چاپ‌شده و برای سومین بار در سال 1388 مجدد به چاپ رسیده‌است. تصویرگر با استفاده از تکنیک کلاژ و جوهر رنگی روی کاغذ خیس تصاویری با رنگ‌های دویده در هم را خلق کرده است که به‌خوبی با حس و حال موضوع "بارون" مرتبط است. تصاویر پیچیده و درهم‌تنیده و صحنه‌های ناپایدار و معلق با فضا و تخیل شعر هماهنگ است. البته پس‌زمینه‌ها با رنگ‌های تخت و تک‌رنگ قوی، باعث تمرکز دید روی صحنه‌های رنگی میان صفحه‌ها می‌شود و درعین‌حال کتاب را در فضای تیره و تاریک و اندوه باری فرومی‌برد که هرچند مرتبط با موضوع شعر است ولی از جذابیت آن برای مخاطب کودک می‌کاهد. پیچیدگی تصاویر و قطع کوچک کتاب و نامفهوم بودن برخی قسمت‌ها، درک تصاویر را برای مخاطب سال‌های اولیه دبستان سخت می‌کند.

فرصت‌هایی برای گفتگو

- به نظر شما شرط تغییر زندگی و پیدا کردن نور زهره چه بود؟ - فکر می‌کنید مردها که از راه تغییر شرایط باخبر بودند چرا همچنان نشسته بودند و کاری برای تغییر شرایط انجام نمی‌دادند؟

مشخصات کتاب
نویسنده احمد شاملو
ناشر نشر نظر (کتاب‌های خروس)
تعداد صفحات 24
سال انتشار در ایران 1388
تصویرگر ابراهیم حقیقی
عرض کتاب 15
طول کتاب 15
نوع جلد نرم