مصیبت، کودکی مارتا جِین کانری

(Calamity, a Childhood of Martha Jane Cannary)

thumbnail
۱۰ سال به بالا
۸ تا ۱۰ با همراهی والدین
در رامون، ستاره‌های یک محتوا با توجه به تحلیل کلی سنجه‌ها و نظر بررس و با هدف نشان دادن میزان هم‌راستایی آن اثر با نیازهای رشدی و تحولی گروه سنی موردنظر، ارزیابی می‌شود. با نحوه نوشتن بررسی در رامون آشنا شوید

فیلمی انیمیشنی و ماجراجویانه درباره‌ی دختری خارج از کلیشه‌های دخترانه و مبارزه‌ی او با خانواده و اطرافیانش برای زندگی کردن مطابق خواسته‌های خودش

سال: 2020
    بررس فیلم: نامیه اصفهانیان

    سنجه‌ها

    این بخش، مجموعه ای از سنجه‌های مثبت و منفی است که در هر محتوا بررسی می‌شوند، تعداد بولت‌ها نشانگر کمیت آن سنجه است. با کلیک روی هر سنجه می‌توانید توضیحات مربوط به آن را بخوانید.
اطلاعات بیشتر درباره سنجه‌ها را در لینک زیر ببنیید: هر سنجه نمایانگر چیست؟
    مارتا از این‌که باید مثل دخترهای آن زمان، همیشه دامن بپوشد و نمی‌تواند کارهای مورد علاقه‌اش مثل سوارکاری یا تیراندازی را انجام دهد، ناراحت است. او به خاطر رفتارهای غیردخترانه‌اش مورد سرزنش و تحقیر اطرافیان قرار می‌گیرد. حتی پدرش هم به خاطر شلوار پوشیدن و راندن کالسکه او را سرزنش می‌کند. مارتا رابطه‌ی خاصی با ایتن دارد. آن‌ها همیشه در حال دعوا هستند ولی به نظر می‌رسد به هم علاقه دارند. مارتا در کنار جوناس، تجربه‌های ماجراجویانه‌ای را از سر می‌گذراند و به او هم علاقه‌مند می‌شود. تجربه‌ها و احساسات مارتا و رابطه‌اش با اطرافیان، همگی می‌توانند برای کودکان بزرگ‌تر و نوجوانان هم‌ذات‌پندارانه و معنادار باشند.
    مارتا دختری جسور و مستقل است که برای رسیدن به خواسته‌هایش مقابل دیگران می‌ایستد و نسبت به تحقیر و سرزنش آن‌ها بی‌تفاوت است. او دوست ندارد مثل دخترهای آن دوره محدود باشد و کارهای مورد علاقه‌اش را به خاطر این‌که از نظر بقیه دخترانه نیستند، انجام ندهد. مارتا برای راحتی در اسب‌سواری شلوار می‌پوشد و برای این‌که پسرها نتوانند موقع دعوا موهایش را بکشند، موهایش را کوتاه می‌کند. او وقتی متوجه می‌شود افراد کاروان او را همدست دزد می‌دانند، راهی مسیری سخت و خطرناک می‌شود تا دزد را پیدا کند و بی‌گناهی خودش را ثابت کند. جوناس با وجود این‌که ابتدا با مارتا بدرفتاری می‌کند ولی در ادامه، وفاداری‌اش را به او نشان می‌دهد و به او کمک می‌کند تا دزد را پیدا کند.
    دخترهای کاروان از سرباز جوان خوش‌شان می‌آید و درباره‌ی ازدواج با او با هم حرف می‌زنند. وقتی معلوم می‌شود مارتا دختر است، لب‌های جوناس را می‌بوسد. در پایان فیلم هم سعی می‌کند لب‌های ایتن را ببوسد. ایتن مارتا را دوست دارد و برای این‌که سرباز جوان را از کاروان بیرون کند به او رشوه می‌دهد. یکی از نظامیان شلوار ندارد و مارتا چادرش را کنار می‌زند تا همه او را بینند. مارتا در وان حمام است که جوناس در حمام را باز می‌کند. در صحنه‌ای سربازان نیمه‌برهنه‌ و در حال اصلاح بدن‌هایشان نشان داده می‌شوند.
    از کلمات و عبارات توهین‌آمیز همراه با لحن خشن استفاده شده: کودن، دهن گنده‌ت رو ببند، گم شو، احمق، دروغ‌گو، گند زد، افتضاح، دیوونه، خنگول، کله‌شق، حال‌به‌هم‌زن، دختر زشت، دزد کثیف، چه غلطی کردی، بزن به چاک، دست‌وپاچلفتی، بچه‌ننه، لعنتی، به‌دردنخور، بدجنس.
    داستان فیلم مربوط به اواخر قرن نوزدهم میلادی است و پوشش و ظاهر افراد و بخش‌هایی از سبک زندگی آن‌ها مثل شیوه‌ی سفر یا وسایل حمل‌ونقل در آن دوران را به تصویر کشیده است. همچنین به بعضی از باورهای فرهنگی آن دوران آمریکا درباره‌ی دختران اشاره شده؛ مثل زشت بودن شلوار پوشیدن و ممنوع بودن اجتماعی خیلی از رفتارهای پسرانه برای دختران.
    مارتا مادر ندارد. ایتن و بقیه‌ی پسرها مارتا را به خاطر خانواده‌ی فقیرش دست می‌اندازند. ارابه‌ی پدر مارتا از جاده خارج می‌شود و پدر پایین می‌افتد. مارتا در جنگل جسد نیمه‌خورده‌ی گوساله‌ای را می‌بیند. پدر مارتا زیر سم اسب می‌افتد و پا و دنده‌هایش می‌شکند. یکی از دختران ماری می‌بیند و جیغ می‌کشد. مارتا ایتن را از درشکه به بیرون پرت می‌کند. او با ایتن درگیر می‌شود و ایتن موهای او را می‌کشد و او را به زمین می‌زند. شیری نزدیک است به مارتا حمله کند. رییس کاروان به مارتا سیلی می‌زند و از پدرش می‌خواهد او را ادب کند. بقیه هم به خاطر رفتارهای پسرانه‌ی مارتا با او بدرفتاری می‌کنند. شبی از کاروان دزدی می‌شود و همه مارتا را هم‌دست دزد می‌دانند. مارتا تنها به جنگل می‌رود تا دزد را پیدا کند. جنگل تاریک و ترسناک است و صدای رعد می‌آید. جوناس اسب مارتا را به زور می‌گیرد. مارتا و جوناس روی درشکه دعوا می‌کنند و نزدیک است از دره سقوط کنند. آن‌ها از شکارچیان دزدی می‌کنند و مورد تعقیب قرار می‌گیرند و دستگیر می‌شوند. نظامیان با مارتا بدرفتاری می‌کنند و به دنبال او می‌گردند. مارتا و جوناس از دست آن‌ها فرار می‌کنند. مارتا به تونل تاریکی در معدن می‌رود تا برای کارفرما طلا پیدا کند و در آن‌جا گیر می‌افتد و چراغ‌قوه‌اش را گم می‌کند. مارتا با ماهی‌تابه به سر سربازی ضربه می‌زند تا بیهوش شود و لباس او را بردارد. بعضی از کالسکه‌ها وارد رودخانه‌ی خروشان می‌شوند و ایتن داخل رودخانه می‌افتد.

    آنچه والدین باید بدانند

    در بخش آگاهی والدین درباره‌ کلیت محتوا، داستان و نکات مثبت و منفی آن نوشته‌ایم. همچنین به نکاتی اشاره می‌کنیم که ممکن است برای والدین مهم باشند.

    این فیلم انیمیشنی دوبعدی، برداشتی آزاد از زندگی یک زن مرزبان آمریکایی به نام مارتا جِین کانری است که در اواخر قرن نوزده میلادی زندگی می‌کرده است. در این فیلم، مارتا دختری پرانرژی و جسور است که دلش نمی‌خواهد مثل دخترهای اطرافش، در چارچوب‌هایی که برای زنان معین شده زندگی کند. او در سفری که همراه با پدر و خواهرانش و در قالب یک کاروان، به جنوب آمریکا دارند، مجبور می‌شود به جای پدرش ارابه‌رانی کند و برای این‌که بتواند راحت این کار را انجام دهد، شلوار می‌پوشد. در آن روزگار، زنان و دختران باید دامن می‌پوشیده‌اند و این کار مارتا باعث سرزنش دیگران می‌شود. مارتا که قضاوت بقیه برایش اهمیت ندارد، موهایش را هم کوتاه می‌کند تا پسرهای کاروان نتوانند موقع دعوا آن‌ها را بکشند. پسری به نام ایتن در کاروان آن‌هاست که با وجود این‌که از مارتا خوش‌اش می‌آید، او را آزار می‌دهد و دست می‌اندازد. ایتن دردسرهای زیادی برای مارتا درست می‌کند ولی مارتا در همه‌ی این اتفاقات تلخ و سخت، بیشتر می‌فهمد چه چیزی دوست دارد و می‌خواهد چگونه زندگی کند. او با شجاعت از پس همه‌ی موقعیت‌های سخت برمی‌آید و در نهایت، خودش را به عنوان یک دختر مستقل به پدر، ایتن و بقیه‌ی افراد کاروان معرفی می‌‌کند. فیلم نشان می‌دهد که در گذشته چه محدودیت‌هایی برای پوشش و رفتار و فعالیت زنان وجود داشته و دخترانی که تابع سنت‌ها نبوده‌اند، چقدر باید تلاش می‌کرده‌اند تا طبق خواست و اراده‌ی خودشان زندگی کنند.
    مارتا مادرش را از دست داده و خواهر و برادر کوچکش هرازگاهی سراغ او را می‌گیرند. افراد کاروان با مارتا بدرفتاری می‌کنند چون او شبیه بقیه‌ی دختران نیست. آن‌ها حتی به او اتهام دزدی می‌زنند. مارتا برای پیدا کردن دزد، تنها به جنگل می‌رود و باخطرات زیادی مواجه می‌شود و همیشه در حال فرار از دست شکارچیان و نظامیان است. او مدتی در یک معدن کار می‌کند و برای پیدا کردن طلا به تونل تنگ و تاریکی می‌رود و در آن‌جا گیر می‌کند؛ هرچند اتفاق بدی برایش نمی‌افتد. مارتا به جوناس علاقه دارد و موقع خداحافظی از او، لب‌هایش را می‌بوسد. او در پایان فیلم می‌خواهد ایتن را هم ببوسد. این صحنه‌ها در بعضی از نسخه‌های دوبله حذف شده‌اند. تماشای این فیلم برای کودکان کوچک‌تر از ۸ سال پیشنهاد نمی‌شود. برای کودکان ۸ تا ۱۰ سال هم در صورتی پیشنهاد می‌شود که آن را با همراهی بزرگ‌ترها تماشا کنند تا هم احساس امنیت کنند و هم فرصت داشته باشند در صورت نیاز با هم گفتگو کنند.

    چکیده داستان

    دختری به نام مارتا جِین همراه با پدر و دو خواهرش، در حال سفر با گروهی از افراد به سمت جنوب آمریکا هستند. در یکی از روزهایی که افراد کاروان در حال استراحت‌اند، مارتا مورد تهدید یک شیر کوهی قرار می‌گیرد و یک سرباز او را نجات می‌دهد. سرباز با کاروان همراه می‌شود تا مسیر درست را به آن‌ها نشان دهد ولی یک شب، وسایل قیمتی افراد کاروان را برمی‌دارد و از آن‌جا می‌رود. از آن‌جایی که مارتا رابطه‌ی خوبی با او داشته، همه تصور می‌کنند با او هم‌دست بوده است و مارتا را زندانی می‌کنند. مارتا هم برای این‌که به بقیه ثابت کند در دزدی دست نداشته، دستانش را باز می‌کند، سوار بر اسب می‌شود و برای پیدا کردن سرباز راهی جنگل می‌شود. در طول مسیر، اتفاقات زیادی برای او می‌افتد و در نهایت سرباز را پیدا می‌کند. مارتا متوجه می‌شود ایتن، پسر رییس کاروان، که از مارتا خوش‌اش می‌آمده، چیزهای گران‌قیمت را به عنوان رشوه به سرباز داده تا از کاروان آن‌ها برود. مارتا وسیله‌ها را از او می‌گیرد و پیش خانواده‌اش برمی‌گردد.

    تصاویر و ویدیو‌ها

    فرصت‌هایی برای گفتگو

    در این بخش موضوعات و سوالاتی را درباره هر محتوا مطرح می‌کنیم که صحبت راجع به آن‌ها می‌تواند برای بچه‌ها و خانواده‌ها مفید باشد و به درک بهتر اثر و موضوعات مطرح شده در آن منجر شود.

    در پایان فیلم معلوم می‌شود ایتن به مارتا علاقه داشته است. به نظرتان چرا ایتن همیشه مارتا را اذیت می‌کرد؟ مارتا نسبت به او چه احساسی داشت؟
    به نظر شما دختران و پسران باید لباس‌های خاصی بپوشند یا فعالیت‌های خاص دختران یا پسران را انجام دهند؟ فکر می‌کنید کارهایی هست که فقط مال دخترها باشد یا کارهایی که فقط مال پسرها باشد؟
    به نظرتان چرا افراد کاروان مارتا را مسخره می‌کردند یا با او بدرفتاری می‌کردند؟ فکر می‌کنید دختران کاروان نسبت به او چه احساسی داشتند؟

    مشخصات فیلم و انیمیشن

    کارگردان رمی چایه Rémi Chayé
    مدت زمان ۸۵
    کشور سازنده فرانسه، دانمارک
    استادیو Maybe Movies، Noerlum Studios، ۲ Minutes، France ۳ Cinéma، ۲۲D Music
    جایزه ها Annecy International Animated Film Festival، Cinekid، Días de Cine Awards، International Film Festival for Children and Young Audience SCHLiNGEL، Kristiansand International Children's Film Festival
    بازیگران سالومه بولوِن، الکساندرا لَمی، الکسیس توماسیان
    سال انتشار ۲۰۲۰